Меламин ӱстел оҥа тендан палубыште илаш йӧным пуа, тендан чапле фарфорым локтылмо нерген тургыжланаш огыл. Паледа, кузе тиде практичный ӱзгар-влак 1950-ше ийлаште да варарак кажне кечын кочкышлан кӱлешан лийыныт.
Линн Поттс — награде дене палемдалтын журналист, тудо кумло ий жапыште дизайн да илыме вер нерген воза. Тудо чыла шотыштат эксперт, пӧлемын тӱс палитрыжым ойырен налме гыч тӱҥалын, помидорым куштымо марте, интерьер дизайныште модернизмын тӱҥалтыш марте. Тудын пашаже HGTV, Parade, BHG, Travel Channel да Bob Vila каналлаште лектын.
Маркус Ривз — опытан писатель, савыктыш да факт-влакым тергыше. Тудо «Источник» журналлан репортаж-влакым возаш тӱҥалын. Тудын пашаже «Нью-Йорк Таймс», «Плейбой», «Вашингтон Пост» да «Роллинг Стоун» да моло савыктышлаште савыкталтын. Тудын «Кӧ-гынат кычкырале: шем кучем деч вара рэпын ылыжмыже» книгаже Зора Нил Херстон премийлан темлалтын. Тудо Нью-Йорк университетыште дополнительный преподавательлан ышта, тушто возымо да коммуникацийлан туныкта. Маркус бакалавр степеньым Нью-Брансуикыште (Нью-Джерси штат) Рутгерс университетыште налын.
Сар деч варасе Америкыште тыглай кокла класс-влакын микрорайонышт патио кас кочкыш, шуко йоча да каныш вашлиймаш дене ойыртемалтыныт, кушто чапле фарфор да неле дамаск ӱстел леведыш дене кас кочкышыш каяш шонен от керт. Олмеш, тудо жапыште йӧратыме ӱстел оҥа пластикан ӱстел оҥа лийын, поснак меламин гыч ыштыме.
«Меламин, мутат уке, тиде кажне кечын илышлан келшен толеш», — ойла доктор Анна Рут Гэтлинг, Оберн университетыште интерьер дизайн дене доцент, тудо интерьер дизайн историй дене курсым туныкта.
Меламин — пластикан смола, тудым 1830-шо ийлаште немыч химик Юстус фон Либиг шонен луктын. Туге гынат, материалым ыштен лукташ дорогостоящий лийын да фон Либиг шке изобретенийже дене мом ышташ нигунамат шонен огыл, сандене тудо ик курым жапыште йӱлен. 1930-шо ийлаште технологий вияҥме дене меламин ыштен лукташ шулдо лийын, сандене дизайнер-влак тудын деч мом ышташ шонаш тӱҥалыныт, адакат пален налыныт: тыгай типлан термостойкий пластикым шокшылан да доступен, массовый ыштен лукмо кочкыш ӱзгарыш савыраш лиеш.
Тӱҥалтыш жапыштыже Нью-Джерси штатыште верланыше American Cyanamid пластика промышленностьлан меламин порошокым ыштен лукшо да шаркалыше ик эн ончыл компаний лийын. Нуно шке меламин пластикыштым «Мелмак» товарный знак дене регистрироватленыт. Тиде материалым тыгак шагат корпусым, плита ручкам да мебель ручкам ышташ кучылтыт гынат, тӱҥ шотышто тудым ӱстел оҥам ышташ кучылтыт.
Кокымшо тӱнямбал сар годым меламин ӱстел оҥам кумдан кучылтыныт да тудым войска, школ да госпиталь-влаклан шуко ыштеныт. Металл да моло материал ситыдымаш дене у пластика ончыкылык материаллан шотлалтеш. Моло ондакысе пластика деч ойыртемалтше, мутлан, бакелит, меламин химий шотышто пеҥгыде да пеҥгыде, тыглай мушмо да шокшым чытен кертеш.
Сар деч вара меламин ӱстел оҥа тӱжем дене пӧртыш шуко пурен. «1940-ше ийлаште кум кугу меламин завод лийын, но 1950-ше ийлаште шӱдӧ дене лийыныт», — каласен Гатлин. Меламин ӱзгар-влакын эн кумдан палыме брендше-влак кокла гыч южышт: Branchell, Texas Ware, Lenox Ware, Prolon, Mar-crest, Boontonware да Raffia Ware. .
Сар деч варасе экономический бум деч вара миллион дене американ-влак ола воктенысе олашке илаш кусненыт, нуно у пӧртыштлан да илыш-йӱлаштлан келшыше меламин ӱзгар-влакым налыныт. Патио илыме у концепций кумдан палыме лийын, да еш-влаклан тышке луктын кертме шулдо пластика ӱзгар кӱлеш. Беби-бум жапыште меламин тиде жаплан эн сай материал лийын. «Кочкыш-влак чынжымак тыглай огыл улыт, да тыматле лияш ок кӱл», — мане Гэтлин. «Тый нуным кудалтен кертат!»
Тудо жапысе рекламе Мелмак кочкышым ямдылыме ӱзгарым «классический йӱлаште ойго деч посна илаш» волшебный пластика семын ончыктен. 1950-ше ийласе Branchell-ын Color-Flyte линийжын эше ик рекламе почеш, кочкышым ямдылыме ӱзгар-влак «гарантироватлалтеш, огыт пудырго, огыт пудырго да пудыргат». Популярный тӱс-влак коклаште шем, шем, бирюзовый, мята, йошкар да ош, пеледыш але атом стиль дене яндар геометрический формо-влак улыт.
«1950-ше ийласе пеледмаш моло лу ий деч ойыртемалтын», — каласен Гэтлин. Тиде жапысе оптимизм нине кочкыш-влакын яндар тӱсышт да формышт дене палдырна, манын тудо. «Меламин ӱстел оҥаште чыла тыгай подпись кокла курымласе геометрический формо уло, мутлан, вичкыж лончо да ару изи стакан ручкат, нуно шкешотан улыт», — ойла Гэтлин. Налше-влаклан тӱсым вашталташ да келыштараш темлалтеш, тыге декорлан творческий да стильым ешараш лиеш. ракатланен.
Эн сай могыржо — Мелмак пеш шулдо: 1950-ше ийлаште куд еҥлан комплект 15 доллар наре шоген, кызыт 175 доллар наре. «Нуно шергакан огытыл», — мане Гатлин. «Тенд-влакым шке радамышкыда пуртен кертыда да шке койышдам чынжымак ончыктен кертыда, вет икмыняр ий гыч нуным вашталташ да у тӱсым налаш йӧн уло».
Меламин ӱстел оҥан дизайнжат ӧрыктарыше. American Cyanamid промышленный дизайнер Рассел Райтым налын, тудо американ ӱстел деке модернизмым конден, тудо Steubenville Pottery Company гыч American Modern ӱстел оҥа линий дене, пластика ӱстел оҥа дене шке магийжым ышташ. Райт 1953 ийыште сай дизайнлан «Музей современного искусства» премийым сеҥен налше «Северный пластик» компанийлан Мелмак линийым ыштен. «Пӧрт» лӱман коллекций 1950-ше ийлаште Мелмакын ик эн кумдан палыме коллекцийже лийын.
1970-ше ийлаште американ кухньылаште посудомоечный машина ден микроволновый печке-влак эн тӱҥ лийыныт, а меламин ӱзгар-влак йӧршынат огыт йӧрате. 1950-ше ийласе ӧрыктарыше пластика кочкышым ямдылыме ӱзгарыште кучылташ лӱдыкшыдымӧ лийын, тудым кажне кечын кочкышым ямдылыме ӱзгарлан сайрак ойырен налме семын Corelle дене вашталтеныт.
Туге гынат, 2000-ше ийла тӱҥалтыште меламин курым кокласе кызытсе мебель дене пырля угыч ылыжын. 1950-ше ийласе оригинальный серий коллекционер арверыш савырнен да меламин ӱстел ӱзгар-влакын у линийышт ышталтын.
Меламин формулышто да ыштыме процессыште технический вашталтыш-влак тудым посудомоечный машинаште лӱдыкшыдымӧ ыштат да у илышым пуат. Тиде жапыште ӱшанле улмо шотышто кугу кумыл меламиным ик гана кучылтмо деч вара полигоныш логалше ик гана кучылтмо тарелке-влаклан кумдан палыме альтернатива ыштен.
Туге гынат, США-се кочкыш да эм управленийын данныйже почеш, меламин микроволновый печыште шокшылан эшеат келшен ок тол, сандене тудын тошто да у угыч ылыжмыже чаракым ышта.
«Тиде йӧнан жапыште, 1950-ше ийласе йӧнан умылтарымаш деч ойыртемалтше, тошто меламин кочкыш ӱзгарым кажне кечын кучылташ ок лий», — каласен Гэтлин. 1950-ше ийласе пеҥгыде кочкыш ӱзгарым антикварный ӱзгарым ыштыме семынак эскерыза. 21-ше курымышто пластика тарелке-влак шергакан коллекционер лийын кертыт, а антикварный меламин — чапле фарфор.
Колтымо жап: 2024 ий 29 январь